Bbs:V2 TechnischOntwerp Beeldbeschikbaarheid

Inleiding

Beeldbeschikbaarheid v2 geeft de technische invulling aan het beschikbaarstellen, vinden, raadplegen, delen, downloaden en uploaden van medisch beeldvormende onderzoeken en gerelateerde beeldvormingsverslagen.

Algemeen

Het Technisch Ontwerp vormt de technische uitwerking van het Functioneel Ontwerp Beeldbeschikbaarheid v2 en legt de voor implementatie relevante afspraken vast.

Doelgroep

De primaire doelgroep bestaat uit leveranciers, architecten, ontwerpers, ontwikkelaars en testers van systemen die Beeldbeschikbaarheid implementeren.

Kaders & uitgangspunten

De technische uitwerking van Beeldbeschikbaarheid sluit aan op de relevante Europese en Nederlandse kaders en de daarin vastgelegde uitgangspunten.

Europese en Nederlandse kaders

De EHDS en de daarop gebaseerde Europese specificaties vormen het Europese kader, met Beeldbeschikbaarheid v1 en de relevante Nederlandse kwaliteitsstandaarden en normen als nationale basis.

Reikwijdte Technisch Ontwerp

Profielen, koppelvlakken, beveiligingsmechanismen, netwerkkeuzes en overige technische afspraken voor de realisatie van de functionele transacties vallen binnen de reikwijdte van het Technisch Ontwerp.

Relatie Functioneel Ontwerp, Technisch Ontwerp en implementatieartefacten

Het Functioneel Ontwerp legt de functionele eisen, systemen, systeemrollen en transacties vast; de technische realisatie daarvan wordt uitgewerkt in het Technisch Ontwerp en de bijbehorende implementatieartefacten.

Infrastructuur

De infrastructuur ondersteunt nationale, regionale en grensoverschrijdende beschikbaarheid en uitwisseling van medisch beeldvormende onderzoeken en gerelateerde verslagen.

Generieke functies

Identificatie, authenticatie, autorisatie, lokalisatie, adressering en logging worden waar van toepassing ingevuld met generieke functies en voorzieningen.

Status en normativiteit

De normativiteit van technische afspraken en verwijzingen wordt per onderdeel vastgesteld en sluit aan op de status van de onderliggende standaarden en implementatieartefacten.

Usecases

De Europese usecases vormen de hoofdstructuur, waarbij de Nederlandse usecases uit Beeldbeschikbaarheid v1 als nationale verfijningen worden opgenomen.

Algemeen

Technische afspraken die voor meerdere usecases gelden worden generiek vastgelegd en waar nodig per usecase nader ingevuld.

Technische uitgangspunten voor alle usecases

De technische realisatie ondersteunt zowel Europese interoperabiliteit als de voor Nederland benodigde functionele verfijningen.

Systemen, systeemrollen en technische actors

De systeemrollen uit het Functioneel Ontwerp worden gekoppeld aan de technische actors en verantwoordelijkheden van de toegepaste interoperabiliteitsprofielen.

Transacties en transactiegroepen

De functionele transacties en transactiegroepen uit het Functioneel Ontwerp worden gerealiseerd met de daarvoor geselecteerde technische transacties.

Interoperabiliteitsprofielen en standaarden

Voor de technische uitwisseling wordt gebruikgemaakt van internationale interoperabiliteitsstandaarden en profielen, waarbij de toepasselijke versies en opties voor Beeldbeschikbaarheid worden vastgelegd.

Mapping EHDS-usecases en Nederlandse usecases

De technische mapping maakt inzichtelijk welke afspraken gezamenlijk gelden voor een EHDS-usecase en de daaronder opgenomen Nederlandse verfijningen.

EHDS-usecase 1: Beschikbaarstellen medisch beeldvormend onderzoek

Een medisch beeldvormend onderzoek en de benodigde onderzoeksmetadata worden zodanig beschikbaar gesteld dat deze door een bevoegde gebruiker kunnen worden gevonden en geraadpleegd.

Technische uitwerking

De functionele informatieoverdracht wordt gerealiseerd door de betrokken systeemrollen te koppelen aan technische actors, profielen, transacties en informatieobjecten.

Systeemrollen en actors

De betrokken systeemrollen worden gekoppeld aan de technische actors voor het produceren, beschikbaar stellen, vinden en gebruiken van beeldvormende onderzoeken.

Profielen en transacties

De geselecteerde interoperabiliteitsprofielen en transacties ondersteunen het beschikbaar stellen, zoeken en ophalen of weergeven van het beeldvormend onderzoek.

Informatieobjecten en mapping

Onderzoeksmetadata en beeldobjecten worden gemapt op de informatieobjecten en technische representaties van de geselecteerde standaarden.

Nederlandse verfijning: BBS1-usecase 2 – Beschikbaarstellen beeldgegevens t.b.v. tijdlijn

Onderzoeksmetadata worden beschikbaar gesteld ten behoeve van het samenstellen en raadplegen van de Nederlandse tijdlijn.

Systeemrollen en actors

De betrokken systeemrollen worden gekoppeld aan de technische actors voor het beschikbaar stellen en vindbaar maken van beeldgegevens voor de tijdlijn.

Profielen en transacties

De geselecteerde profielen en transacties ondersteunen het registreren, beschikbaar stellen en vinden van beeldgegevens voor de tijdlijn.

Informatieobjecten en mapping

De voor de tijdlijn benodigde onderzoeksmetadata worden gemapt op de informatieobjecten en metadata-elementen van de geselecteerde standaarden.

EHDS-usecase 2: Beschikbaarstellen beeldvormingsverslag

Een beeldvormingsverslag wordt zodanig beschikbaar gesteld dat het kan worden gevonden, geraadpleegd en gerelateerd aan het bijbehorende beeldvormende onderzoek.

Technische uitwerking

De functionele informatieoverdracht wordt gerealiseerd door de betrokken systeemrollen te koppelen aan technische actors, profielen, transacties en informatieobjecten.

Systeemrollen en actors

De betrokken systeemrollen worden gekoppeld aan de technische actors voor het produceren, beschikbaar stellen, vinden en gebruiken van beeldvormingsverslagen.

Profielen en transacties

De geselecteerde interoperabiliteitsprofielen en transacties ondersteunen het beschikbaar stellen, zoeken en ophalen van beeldvormingsverslagen.

Informatieobjecten en mapping

Verslaggegevens worden gemapt op de informatieobjecten en technische representaties van de geselecteerde standaarden.

Nederlandse verfijning: BBS1-usecase 1 – Beschikbaarstellen verslaggegevens t.b.v. tijdlijn

Verslaggegevens worden beschikbaar gesteld ten behoeve van het samenstellen en raadplegen van de Nederlandse tijdlijn.

Systeemrollen en actors

De betrokken systeemrollen worden gekoppeld aan de technische actors voor het beschikbaar stellen en vindbaar maken van verslaggegevens voor de tijdlijn.

Profielen en transacties

De geselecteerde profielen en transacties ondersteunen het registreren, beschikbaar stellen en vinden van verslaggegevens voor de tijdlijn.

Informatieobjecten en mapping

De voor de tijdlijn benodigde verslagmetadata worden gemapt op de informatieobjecten en metadata-elementen van de geselecteerde standaarden.

EHDS-usecase 3: Delen en gebruiken medisch beeldvormend onderzoek en/of gerelateerd verslag

Beschikbare beeldvormende onderzoeken en gerelateerde verslagen kunnen door een bevoegde gebruiker worden gevonden, geselecteerd en gebruikt voor het zorgproces.

Technische uitwerking

Zoeken, selecteren, ophalen, weergeven en waar van toepassing verzenden worden gerealiseerd met de daarvoor geselecteerde technische profielen en transacties.

Systeemrollen en actors

De betrokken systeemrollen worden gekoppeld aan de technische actors aan de beschikbaarstellende en raadplegende zijde.

Profielen en transacties

De geselecteerde interoperabiliteitsprofielen en transacties ondersteunen het zoeken, raadplegen, ophalen, weergeven en waar van toepassing verzenden van onderzoeken en verslagen.

Informatieobjecten en mapping

Onderzoeken, beelden en verslagen worden met de daarvoor benodigde informatieobjecten, metadata en identificatoren gevonden en onderling gerelateerd.

Nederlandse verfijning: BBS1-usecase 3 – Raadplegen tijdlijngegevens

Beschikbare onderzoeks- en verslaggegevens worden opgevraagd om een geïntegreerde tijdlijn van relevante beeldvormingsinformatie samen te stellen.

Systeemrollen en actors

De betrokken systeemrollen worden gekoppeld aan de technische actors voor het zoeken en ontvangen van tijdlijngegevens.

Profielen en transacties

De geselecteerde profielen en transacties ondersteunen het zoeken en opvragen van de voor de tijdlijn benodigde metadata.

Informatieobjecten en mapping

De opgehaalde metadata worden op basis van de overeengekomen informatieobjecten en identificatoren tot tijdlijninformatie verwerkt.

Nederlandse verfijning: BBS1-usecase 4 – Raadplegen verslag

Een geselecteerd beeldvormingsverslag kan vanuit de beschikbaarstellende bron door een bevoegde gebruiker worden geraadpleegd.

Systeemrollen en actors

De betrokken systeemrollen worden gekoppeld aan de technische actors voor het beschikbaar stellen en raadplegen van het verslag.

Profielen en transacties

De geselecteerde profielen en transacties ondersteunen het opvragen en leveren van een geselecteerd beeldvormingsverslag.

Informatieobjecten en mapping

Het beeldvormingsverslag en de bijbehorende metadata worden volgens de overeengekomen technische representatie uitgewisseld.

Nederlandse verfijning: BBS1-usecase 5 – Raadplegen beeld

Een geselecteerd beeldvormend onderzoek kan lokaal worden opgehaald of op afstand worden weergegeven.

Systeemrollen en actors

De betrokken systeemrollen worden gekoppeld aan de technische actors voor het beschikbaar stellen, ophalen en weergeven van beelden.

Profielen en transacties

De geselecteerde profielen en transacties ondersteunen het vinden, ophalen of op afstand weergeven van DICOM-objecten.

Informatieobjecten en mapping

De identificatoren en metadata van onderzoek, serie en object maken gerichte selectie en retrieval van de benodigde beeldgegevens mogelijk.

Nederlandse verfijning: BBS1-usecase 6 – Sturen beeld

Beeldgegevens kunnen gericht worden overgedragen aan een vooraf bekende ontvanger.

Systeemrollen en actors

De betrokken systeemrollen worden gekoppeld aan de technische actors voor het verzenden en ontvangen van beeldgegevens.

Profielen en transacties

De geselecteerde profielen en transacties ondersteunen de gerichte overdracht van beeldgegevens tussen verzender en ontvanger.

Informatieobjecten en mapping

De te verzenden beeldgegevens en bijbehorende metadata worden volgens de overeengekomen technische representatie overgedragen.

Nederlandse verfijning: BBS1-usecase 7 – Sturen verslag

Een beeldvormingsverslag kan gericht worden overgedragen aan een vooraf bekende ontvanger.

Systeemrollen en actors

De betrokken systeemrollen worden gekoppeld aan de technische actors voor het verzenden en ontvangen van beeldvormingsverslagen.

Profielen en transacties

De geselecteerde profielen en transacties ondersteunen de gerichte overdracht van beeldvormingsverslagen tussen verzender en ontvanger.

Informatieobjecten en mapping

Het verslag en de metadata die nodig zijn om de relatie met het bijbehorende onderzoek te behouden worden volgens de overeengekomen technische representatie overgedragen.

EHDS-usecase 4: Patiëntinzage en downloaden van onderzoek en/of verslag

Een patiënt of bevoegde vertegenwoordiger kan beschikbare beeldvormende onderzoeken en gerelateerde verslagen vinden, bekijken en downloaden.

Technische uitwerking

Patiëntgerichte toegang wordt gerealiseerd met technische interfaces voor het zoeken, raadplegen en downloaden van onderzoeks- en verslaggegevens.

Systeemrollen en actors

De betrokken patiënttoepassingen en beschikbaarstellende systemen worden gekoppeld aan de technische actors die voor patiënttoegang nodig zijn.

Profielen en transacties

De geselecteerde profielen en transacties ondersteunen het zoeken, ophalen, weergeven en downloaden binnen de patiëntcontext.

Informatieobjecten en mapping

Onderzoeks- en verslaggegevens worden in een overeengekomen technische representatie aan de patiënt of diens toepassing beschikbaar gesteld.

EHDS-usecase 5: Patiënt deelt of uploadt onderzoek en/of verslag

Een patiënt of bevoegde vertegenwoordiger kan een beeldvormend onderzoek en/of verslag beschikbaar stellen aan een zorgverlener.

Technische uitwerking

Patiënt-aangeleverde gegevens worden via daarvoor geschikte interfaces ontvangen, gevalideerd en beschikbaar gemaakt voor gebruik in het zorgproces.

Systeemrollen en actors

De betrokken patiënttoepassingen en ontvangende systemen worden gekoppeld aan de technische actors voor het delen, ontvangen en verwerken van de gegevens.

Profielen en transacties

De geselecteerde interfaces, profielen en transacties ondersteunen de veilige overdracht en ontvangst van patiënt-aangeleverde gegevens.

Informatieobjecten en mapping

Herkomst, integriteit en status van patiënt-aangeleverde informatie blijven in de technische representatie herkenbaar.

Non-EHDS-usecases – Alleen landelijk gebruik

Usecases die niet onder de Europese usecases vallen kunnen als uitsluitend Nederlandse usecase worden opgenomen.

Algemeen

De bestaande usecases uit Beeldbeschikbaarheid v1 zijn vooralsnog onder de EHDS-usecases gepositioneerd; eventuele aanvullende landelijke usecases kunnen hier worden uitgewerkt.

Aanvullende technische informatie

Usecase-overstijgende technische afspraken gelden voor alle relevante systeemrollen en transacties binnen Beeldbeschikbaarheid.

Aanwijzingen/eisen voor implementatie van systemen

Naast de usecase-specifieke uitwerking gelden aanvullende technische eisen en afspraken voor interoperabele implementatie van Beeldbeschikbaarheid.

Eenheid van taal

Terminologiestelsels, waardelijsten en mappings zorgen ervoor dat betekenis van uitgewisselde informatie tussen systemen behouden blijft.

Internationale interoperabiliteitsstandaarden

De technische uitwerking maakt waar mogelijk gebruik van internationale standaarden en interoperabiliteitsprofielen voor gezondheidsinformatie en medische beeldvorming.

Koppeling onderzoek en verslag

Onderzoek en beeldvormingsverslag blijven met daarvoor geschikte identificatoren en referenties duurzaam aan elkaar gerelateerd.

Zoeken en presenteren van de tijdlijn

Onderzoeks- en verslagmetadata maken het mogelijk relevante beeldvormingsinformatie te vinden, te filteren en in samenhang op een tijdlijn te presenteren.

Grote DICOM-objecten en performance

Zoeken, ophalen en weergeven van grote DICOM-objecten moet ook in tijdkritische situaties bruikbaar blijven zonder het zorgproces onnodig te vertragen.

Herkomst, integriteit en patiënt-aangeleverde gegevens

Herkomst en integriteit van gegevens blijven herkenbaar, waarbij informatie die door een patiënt is aangeleverd als zodanig kan worden onderscheiden.

Actualiteit, addenda en rectificaties

Status, versie, addenda en rectificaties worden zodanig verwerkt dat de actuele informatie herkenbaar blijft zonder de relatie met eerdere versies te verliezen.

Logging, beveiliging en autorisatie

Toegang tot beeldvormingsgegevens vindt plaats binnen de geldende afspraken voor authenticatie, autorisatie, beveiliging en logging.

Informatieobjecten en gegevensmodel

Metadata is nodig voor het classificeren, vinden, selecteren en ophalen van beeldvormende onderzoeken en gerelateerde verslagen.

Kwalificatie en conformiteit

Een implementatie moet aantoonbaar voldoen aan de technische eisen die gelden voor de geïmplementeerde systeemrollen, profielen, transacties en informatieobjecten.

Begrippenlijst

Technische termen, afkortingen, standaarden en interoperabiliteitsprofielen worden eenduidig gedefinieerd voor gebruik binnen Beeldbeschikbaarheid.

Referenties

Normatieve en informatieve bronnen vormen de basis voor de technische afspraken in Beeldbeschikbaarheid v2.

Release Notes

Wijzigingen ten opzichte van eerdere versies van het Technisch Ontwerp worden per release vastgelegd.