gz:V4.0 Ontwerpen: verschil tussen versies

Uit informatiestandaarden
Ga naar: navigatie, zoeken
(→‎Use case: Counseling)
(→‎Use case: Echoscopie)
Regel 334: Regel 334:
  
 
<font size = "1">'''Afbeelding: Use case diagram beschikbaar stellen kraamzorggegevens</font>
 
<font size = "1">'''Afbeelding: Use case diagram beschikbaar stellen kraamzorggegevens</font>
−
 
−
==Use case: Echoscopie==
 
−
{{IssueBox|De Use case is nog in ontwikkeling en nog niet geschikt voor gebruik!}}
 
−
Er zijn verschillende soorten echoscopisch onderzoek tijdens de zwangerschap mogelijk.
 
−
* Termijnecho of groei-echo: door een aantal metingen kan de grootte van het kind worden ingeschat. In de eerste maanden kan met behulp van deze maten de duur van de zwangerschap worden bepaald. Deze maten kunnen later in de zwangerschap eventueel worden gebruikt om het gewicht van het nog ongeboren kind te schatten (EFW, Estimated Fetal Weight). Een gewichtsschatting is meestal tot op 10 % nauwkeurig.
 
−
* Eenvoudig echo-onderzoek: kan plaatsvinden tijdens een prenatale controle. Men kan ‘even kijken’ naar:
 
−
**hoe het kind ligt
 
−
**waar de placenta ligt
 
−
**of er voldoende vruchtwater is
 
−
* Nekplooimeting: Een echoscopist meet de nekplooi van het ongeboren kind. Bij kinderen met down-, edwards- en patausyndroom kan dit laagje dikker zijn dan bij kinderen zonder deze syndromen.
 
−
* 1e en 2e trimester Structureel Echoscopisch Onderzoek, SEO: Met een SEO, bij 13 weken of 20 weken zwangerschap, wordt gekeken naar structurele (lichamelijke) afwijkingen van het ongeboren kind. De resultaten van het onderzoek worden verstuurd naar verloskundig zorgverlener en het RIVM. Deze laatste valt buiten de scope van deze use case.
 
−
* Doppler onderzoek: zo nodig wordt een doppler-onderzoek verricht tijdens echo-onderzoek. De bloedstroom in de navelstreng of in bloedvaten van het kind of van de moeder worden gemeten. Het onderzoek kan informatie geven over het functioneren van de placenta.
 
−
* Geavanceerd ultrageluid onderzoek, GUO: Bij dit onderzoek worden alle organen en structuren van het kind bekeken, het bewegingspatroon en de bloedstroom beoordeeld. Een GUO kan plaatsvinden op basis van de anamnese van de vrouw of als vervolg op een SEO.
 
−
 
−
===Doel en Relevantie===
 
−
Het doel van een echoscopisch onderzoek is afhankelijk van het soort echoscopisch onderzoek. Zie hierboven. De SEO wordt verricht in het kader van de prenatale screening. Algemeen doel is het krijgen van informatie over het ongeboren kind.
 
−
 
−
===Proces en Context (pre- en postproces)===
 
−
=====Preproces=====
 
−
De verloskundig zorgverlener schrijft een verwijzing voor het 2e trimester SEO. De cliënte maakt hiervoor zelf een afspraak bij een diagnostisch centrum.
 
−
 
−
====Proces====
 
−
* Cliënte meldt zich bij het diagnostisch centrum voor een 2e trimester SEO.
 
−
* De echoscopist maakt de echo.
 
−
* De metingen en bevindingen van de echoscopie worden vastgelegd in het XIS van de echoscopist.
 
−
* De uitslag van de echo, het geheel aan metingen, bevindingen en conclusie, worden als pdf naar de aanvragende zorgverlener verstuurd.
 
−
 
−
====Postproces====
 
−
De verloskundig zorgverlener beschikt over de echo uitslag en kan deze met de cliënte bespreken.
 
−
 
−
===Bedrijfsrollen en UML activity diagram===
 
−
Deze use case onderscheidt twee bedrijfsrollen, namelijk de ''Zorgverlener Bron'' en de ''Zorgverlener Ontvanger'' zoals te zien in onderstaande tabel.
 
−
 
−
{| class="wikitable" "cellpadding="10" width="100%"
 
−
! style="text-align:left;"| '''Bedrijfsrol'''
 
−
! style="text-align:left;"| '''Activiteit'''
 
−
|-
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Echoscopist
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Stuurt de echoscopie in PDF
 
−
|-
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Verloskundig zorgverlener
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Registreert de aanvraag 1e en 2e trimester SEO en ontvangt de resultaten van de echoscopie in PDF
 
−
|-
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Gynaecoloog
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Registreert de aanvraag 1e en 2e trimester SEO
 
−
|}
 
−
<font size = "1">'''Tabel: Bedrijfsrollen gegevens echo-uitslag'''</font>
 
−
 
−
===Informatieoverdracht===
 
−
====Systemen & Systeemrollen ====
 
−
Zowel de zorgverlener Bron als de zorgzorgverlener Ontvanger maken ieder gebruik van een informatiesysteem:
 
−
* XIS (Zorgverlener Bron)
 
−
* XIS (Zorgverlener Ontvanger)
 
−
 
−
[[Bestand:Cmp echoscopist.png|Systeemrollen echoscopist|600px]]
 
−
 
−
====Transacties & Transactiegroepen====
 
−
Het uitwisselen van gegevens tussen de verschillende systeemrollen gebeurt op basis van transacties. Een transactiegroep is een verzameling van bij elkaar horende transacties (bijvoorbeeld een vraag- en antwoordbericht). Onderstaande tabel biedt een overzicht voor deze use case.
 
−
 
−
Deze transactie beschrijft het sturen van de uitslagen van een echoscopie tijdens de zwangerschaps van de echoscopist naar de verloskundig zorgverlener.
 
−
 
−
{| class="wikitable" "cellpadding="10"
 
−
! style="text-align:left;"| '''Use Case(s) (Scenario's)'''
 
−
! style="text-align:left;"| '''Transactiegroep'''
 
−
! style="text-align:left;"| '''Transacties'''
 
−
! style="text-align:left;"| '''Systeemrol(len)'''
 
−
! style="text-align:left;"| '''Systemen'''
 
−
! style="text-align:left;"| '''Bedrijfsrollen'''
 
−
|-
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;" rowspan= "2"|Echoscopist
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;" rowspan="2"|Registratie resultaten echoscopisch onderzoek 
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Registratie Aanvraag 1e trimester SEO
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|GZP-ES1-FHIR
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|XIS zorgverlener bron
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Verloskundige zorgverlener of gynaecoloog
 
−
|-
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Registratie 2e trimester SEO
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|GZP-ES2-FHIR
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|XIS zorgverlener bron
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Verloskundige zorgverlener of gynaecoloog
 
−
|-
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:middle;" rowspan="2"| Uitslagen echoscopie in PDF
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:middle;" rowspan ="2"|Zwangerschapsecho (PUSH)
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Sturen echoscopie in PDF
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|GZP-ESS-FHIR
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|XIS zorgverlener bron
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Echoscopist
 
−
|-
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Ontvangen echoscopie in PDF
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|GZP-ESO-FHIR
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|XIS zorgverlener ontvanger
 
−
|style="background-color: white;vertical-align:top;"|Verloskundige zorgverlener
 
−
|}
 
−
<font size = "1">'''Tabel: Beschikbaar stellen gegevens echoscopie'''</font>
 
−
 
−
===Use case diagram===
 
−
Onderstaande afbeelding toont bedrijfsrollen, activiteiten, systeemrollen, transacties en transactiegroep in samenhang.
 
−
 
−
[[Bestand:Echoscopie in PDF (PUSH).jpg|Use case diagram verloskundig dossier|900px]]
 
−
 
−
<font size = "1">'''Afbeelding: Use case diagram beschikbaar stellen uitslagen echoscopie in PDF</font>
 
  
 
==Samenhang bedrijfsrollen, activiteiten, transacties, systeemrollen en transactiegroepen ==
 
==Samenhang bedrijfsrollen, activiteiten, transacties, systeemrollen en transactiegroepen ==

Versie van 31 jul 2026 om 10:35

1 Inleiding

1.1 Algemeen

Deze pagina beschrijft het functioneel ontwerp voor de informatiestandaard Perinataal Woordenboek & Dataset (PWD) versie 3.2. Het PWD is bedoeld voor het uitwisselen van patiëntgegevens ter verbetering van de perinatale zorgverlening, screening, diagnostiek en voor het aanleveren van gegevens voor perinatale registraties en wetenschappelijk onderzoek. Het geboortezorg zorgproces, dat deze informatiestandaard omvat, is beschreven in het hoofddocument gegevensuitwisseling in de perinatale keten. In de onderstaande afbeelding is de globale informatiestroom van de geboortezorg gevisualiseerd:

Globale informatiestroom

Figuur: Globale informatiestroom

In de geboortezorg zijn de bedrijfsrollen van de volgende zorgverleners of zorgaanbieders in het primaire proces uitgewerkt:

  • Gynaecoloog;
  • Verloskundige;
  • Huisarts (HA);
  • JGZ (jeugdverpleegkundige of jeugdarts);
  • Kraamverzorgende;
  • Neonatoloog;
  • Echoscopist.

Daarnaast kent de geboortezorg de volgende actoren als het gaat om het hergebruik van patiëntgegevens:

  • Perined;
  • Peridos;
  • RIVM.

Het onderstaande figuur beschrijft het proces van de perinatale keten in hoofdlijnen:

Proces van de perinatale keten in hoofdlijnen

Figuur: Proces op hoofdlijnen

Het functioneel ontwerp beschrijft voor alle uitwisselscenario's (in dit document use cases genoemd) uit de informatiestandaard de transacties, transactiegroepen, de systemen, de systeemrollen en de bedrijfsrollen van zorgverleners of patiënten en die van de actoren voor het hergebruik. Daarvoor worden de eisen gegeven voor het sturen of ontvangen van gegevens. In hoofdstuk 2 wordt verder ingegaan op wat een use case inhoudt. Per use case zijn de nadere details beschreven. Voor meer informatie over informatiestandaarden en hoe deze worden ontwikkeld, zie de Nictiz webpagina voor informatiestandaarden. Voor de verklaring van de begrippen die voorkomen in het functioneel ontwerp wordt verwezen naar het begrippenoverzicht op de Nictiz website.

1.2 Doelgroep

De doelgroepen van dit functionele ontwerp zijn:

  • Zorgverleners en medewerkers (gebruikers) in de geboortezorg die het PWD gebruiken.
  • Zorgaanbieders in de perinatale zorgketen.
  • XIS-leveranciers van zowel zorgverleners/ zorgaanbieders en patiënt/ PGO.
  • Organisaties die patiëntgegevens hergebruiken en de leveranciers van hun systemen.
  • Koepelorganisaties van zorginstellingen, beroepsverenigingen van zorgverleners en belangenverenigingen van cliënten.
  • Implementers, projectleiders, architecten etc.

1.3 Kaders & uitgangspunten

1.3.1 Richtlijnen

De gegevensrichtlijnen geboortezorg (PWD) geven de berichten- en gegevenssets die nodig zijn om de informatievoorziening binnen de Geboortezorg adequaat te ondersteunen. Het vormt de basis voor de informatiestandaard Geboortezorg (GZ). In de bijlage(n) van deze richtlijn(en) zijn voorbeeldscenario’s gegeven die de veel voorkomende zorg voor de zwangere en haar kind in de zorg beschrijven, en die betrokken zijn bij de kwaliteitsverbetering van verloskundige zorg. Vanuit deze scenario’s zijn de berichten vastgesteld om de informatievoorziening adequaat te ondersteunen.

Voor elk scenario is een gegevensset gedefinieerd. Overeenkomstig de lagen van interoperabiliteit zijn aanvullende afspraken nodig voor de implementatie van informatie overdracht in de praktijk. Hierbij gelden altijd de wettelijke kaders als uitgangspunt. Interoperabiliteit en wet- en regelgeving is uitgewerkt in het Handboek Interoperabiliteit ontwikkeld in het VIPP programma Babyconnect, inclusief de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG).

De patiënt use cases in dit functionele ontwerp zijn opgesteld conform specificaties genoemd in de algemene inleiding van het functioneel ontwerp voor MedMij.

1.3.2 Proces

Onderstaande afbeelding toont de verbanden van één of meerdere zorgepisodes met de contacten tijdens de zwangerschap, bevalling en het kraambed.Tijdens deze contacten worden gegevens vastgelegd (bolletjes in het figuur).

Afbeelding van zorg episode(s)

Figuur: Zorg episode tijdens de zwangerschap, bevalling en kraamperiode

1.3.3 Reikwijdte Informatiestandaard

De reikwijdte van de informatiestandaard beslaat de functionele beschrijvingen en de dataset voor alle gegevensuitwisselingen binnen één of meerdere zorgprocessen in de geboortezorg en het hergebruik van patiëntgegevens.

Voor de MedMij Use case Client vraagt via PGO gegevens bij zorgverlener op (Integrale Zwangerschapskaart) is er geen nadere specificatie, anders dan genoemd in de algemene inleiding van de MedMij functionele ontwerpen.

1.3.4 Informatiestandaard MP in Informatiestandaard PWD

Het opnemen van een informatiestandaard in een andere informatiestandaard is onwenselijk. Dit betekent dat in de dataset behorende bij deze informatiestandaard (PWD 3.2) geen zibs voor het medicatieproces zijn opgenomen. Deze zijn immers opgenomen in de informatiestandaard Medicatieproces, MP. Middels deze verwijzing kan worden voldaan aan de wettelijke vereisten over het uitwisselen van gegevens van het medicatieproces.

1.3.5 Infrastructuur

De berichten, die beschreven zijn in deze informatiestandaard, kunnen over elke willekeurige infrastructuur worden getransporteerd. De specificatie van deze infrastructuur valt buiten de scope van deze informatiestandaard.

FHIR specificiaties voor deze informatiestandaard zijn uitgewerkt in FHIR implementation guides. Daar verschillende use cases in verschillende stadia zijn doorontwikkeld gebruikt niet elke use case dezelfde FHIR implementation guide. Per use case is daarom aangegeven welke FHIR implemenation guide gebruikt dient te worden.

Voor het hergebruik van gegevens in de zorg worden door de zorgverleners gegevens verstuurd naar Perined, het RIVM via Peridos en de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ).

Bij het afsluiten van de zorgepisode worden de beschikbare patiëntgegevens door de zorgverleners doorgegeven aan Perined ten behoeve van de Perinatale registratie. Het streven is dat eveneens kraamzorggegevens op een gegeven moment opgenomen worden in Perined. Bij Perined worden ook gegevens verwerkt ten behoeve van een Perinatale Audit. Deze gegevens vallen buiten de Perinatale registratie. De zendende partijen kunnen zijn de verloskundig actieve huisarts, verloskundige, gynaecoloog en/of kinderarts/neonatoloog.

Perined berekent de scores voor het merendeel van de indicatoren en publiceert deze in mijnPerined, een voor praktijken toegankelijke tool. Zorgverleners kunnen deze scores overnemen,invullen en autoriseren in het OmniQ-portal van DHD. DHD zorgt vervolgens voor dat de gegevens aangeleverd worden naar het Zorginstituut en Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ).

Daarnaast worden er gegevens met betrekking tot de prenatale screening naar het RIVM gestuurd namelijk;

  • Prenatale Screening Infectieziekten en Erytrocytenimmunisatie (PSIE): de PSIE (Bloedonderzoek zwangeren) heeft als doel hepatitis B- en HIV humaan immunodeficiëntievirus -dragerschap, congenitale syfilis en hemolytische ziekte van de foetus en/of pasgeborene te voorkomen.
  • Niet Invasieve Prenatale Test, NIPT: het onderzoeken van aanwijzingen in de zwangerschap dat het kind down-, Edwards- of Patausyndroom heeft. Ook andere chromosoomafwijkingen kunnen worden opgespoord met de NIPT.
  • Eerste trimester SEO: is een medisch onderzoek rond de 13e week van de zwangerschap. Bij dit onderzoek kijkt de echoscopist of er aanwijzingen zijn voor lichamelijke afwijkingen bij het ongeboren kind. Het doel van het eerste trimester SEO is om in een vroeg stadium te onderzoeken of het ongeboren kind lichamelijke afwijkingen heeft. Ernstige afwijkingen - zoals een open schedel of groot defect in de buikwand - kunnen mogelijk vroeg in de zwangerschap worden ontdekt.
  • Tweede trimester SEO: met het tweede trimester SEO structureel echoscopisch onderzoek wordt gekeken naar structurele (lichamelijke) afwijkingen van het ongeboren kind.
  • Neonatale hielprikscreening (NHS): het vroegtijdig opsporen van een aantal zeldzame, ernstige aandoeningen.

1.4 Kwalificatie

1.4.1 Algemeen

Op basis van dit functioneel ontwerp en de daarbij behorende dataset wordt een kwalificatiescript opgesteld. Het opstellen van kwalificatiescripts valt buiten de scope van dit functioneel ontwerp. Voor meer informatie zie de websitepagina over Nictiz kwalificaties

1.4.2 MedMij kwalificatie

Op de use cases "Client vraagt via PGO Integrale Zwangerschapskaart 1.0 op" en "Client vraagt via PGO Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12 op" is een MedMij kwalificatie van toepassing. Kwalificatie voor MedMij vindt plaats per systeemrol. Algemene informatie over kwalificatie is te vinden op de MedMij kwalificatiepagina.

De kwalificatiescripts voor de use case "Client vraagt via PGO Integrale Zwangerschapskaart 1.0 op":

De kwalificatiescripts voor de use case "Client vraagt via PGO Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12 op":

2 Use case(s)

Een use case is een specifieke beschrijving van een praktijksituatie in de geboortezorg waarbij voor een concrete situatie het uitwisselen van informatie wordt beschreven aan de hand van actoren (mensen, systemen) en transacties (welke informatie wordt wanneer uitgewisseld). Een use case is een verbijzondering van een specifiek onderdeel van het zorgproces in de geboortezorg. De PWD informatiestandaard bestaat uit meerdere use cases. Iedere use case koppelt met een scenario in ART-DECOR. Wanneer verschillende use cases gebruik maken van hetzelfde scenario kan een andere indeling gewenst zijn, bijvoorbeeld op basis van proces. In dit functioneel ontwerp wordt elke use case geanalyseerd en uitgewerkt.

In een use case worden onder andere het doel, de preconditie, een storyboard en de postconditie beschreven. Daarnaast wordt voor iedere use case een use case diagram, een activiteiten diagram en een interactiediagram uitgewerkt.

2.1 Algemeen

In de geboortezorg is sprake van meerdere use cases. Deze use cases zijn afgestemd met de gebruikers zowel cliënten als zorgverleners. Hieronder tonen we een lijst van de use cases, zijnde de scenario's in ART-DECOR.

  • Client vraagt via PGO Integrale Zwangerschapskaart op (MedMij Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12)
  • Primair zorgproces:
  1. Verloskunde gegevens
  2. Kraamzorg gegevens
  • Secundair datagebruik:
  1. Kernset aanlevering (Perined): obstetrie
  2. Screening (RIVM): counseling
  3. Screening (RIVM): aanvraag NIPT
  4. Screening (RIVM): uitslag NIPT
  5. Screening (RIVM): aanvraag 1e trimester SEO
  6. Screening (RIVM): uitslag 1e trimester SEO
  7. Screening (RIVM): uitslag 2e trimester SEO
  • Uitwisseling echoscopiegegevens
  • Uitwisseling laboratoriumuitslagen

2.2 Use case: Client vraagt via PGO Integrale Zwangerschapskaart op (MedMij 0.1)

Icoon Nictiz Cirkel Informatie Grafiet.svg

Deze use case is vervangen door de use case MedMij Integrale Zwangerschapskaart .

This use case has been replaced by the use case MedMij Integrale Zwangerschapskaart .

2.2.1 Doel en Relevantie

Het voor patiënten mogelijk maken regie op hun eigen gezondheid te nemen door inzicht te geven in de informatie zoals geregistreerd in de integrale zwangerschapskaart. Dit draagt bij aan meer grip en regie. Een technische specificatie vindt u in de FHIR implementatie gids.

2.2.2 Proces en Context

Het stuk van het proces waar het in deze use case om gaat is:

  • Het systeem van een zorgaanbieder (XIS) stelt de integrale zwangerschapskaart beschikbaar aan het systeem van een patiënt (PGO).

Deze paragraaf vervolgt met een beschrijving van precondities, proces stappen, en post condities.

2.2.2.1 Preproces

De patiënt heeft toestemming gegeven voor het elektronisch uitwisselen van de integrale zwangerschapskaart tussen het betreffende XIS en de eigen persoonlijke gezondheidsomgeving.

De patiënt wil de integrale zwangerschapskaart inzien en de zorgaanbieder stelt dit ook beschikbaar. Een patiënt neemt steeds zelf het initiatief om haar integrale zwangerschapskaart te raadplegen.

2.2.2.2 Proces

Stap Omschrijving
01 Het systeem van de patiënt (PGO) vraagt om beschikbaarheid van de integrale zwangerschapskaart bij een XIS.
02 Het systeem van de zorgaanbieder (XIS) maakt de integrale zwangerschapskaart beschikbaar voor de patiënt.
03 De patiënt gebruikt de persoonlijke gezondheidsomgeving om de integrale zwangerschapskaart in te zien.

2.2.2.3 Postproces

De patiënt heeft de integrale zwangerschapskaart geraadpleegd via de persoonlijke gezondheidsomgeving (PGO).

2.2.3 Systemen & Systeemrollen

Zowel zorgaanbieder als patiënt maken gebruik van een informatiesysteem:

  • PGO (patiënt)
  • XIS (zorgaanbieder)

Deze systemen kennen ieder verschillende systeemrollen, die het uitwisselen van gegevens tussen deze systemen mogelijk maken. Hier gaat het om uitwisseling van de integrale zwangerschapskaart van zorgaanbieder naar de patiënt.

Systeem Naam systeemrol Systeemrolcode Omschrijving
PGO IntegraleZwangerschapskaartRaadplegend GZ-IZR-FHIR Raadplegen integrale zwangerschapskaart bij zorgaanbieder
XIS IntegraleZwangerschapskaartBeschikbaarstellend GZ-IZB-FHIR Beschikbaarstellen integrale zwangerschapskaart aan de patiënt

Zie ook onderstaande afbeelding.

Componenten diagram integrale zwangerschapskaart raadplegen


Componenten diagram van systemen en systeemrollen

2.2.4 Transacties & Transactiegroepen

Het uitwisselen van gegevens tussen de verschillende systeemrollen gebeurt op basis van transacties. Een transactiegroep is een verzameling van bij elkaar horende transacties (bijvoorbeeld een vraag- en antwoordbericht). Onderstaande tabel biedt een overzicht voor deze use case.

Transactiegroep Transactie Systeemrolcode Systeem Bedrijfsrol Technisch
Integrale Zwangerschapskaart (PULL) MedMij 0.1 Raadplegen Integrale Zwangerschapskaart GZ-PILOT-IZR-FHIR DVP Patiënt UC Integrale Zwangerschapskaart in FHIR IG
MedMij 0.1 Beschikbaarstellen Integrale Zwangerschapskaart GZ-PILOT-IZB-FHIR DVZA Zorgaanbieder

2.2.5 Use case diagram

Onderstaande afbeelding toont bedrijfsrollen, activiteiten, systeemrollen, transacties en transactiegroep in samenhang.

Use case diagram Raagplegen gegevens Integrale Zwangerschapskaart

Afbeelding 11: Use case diagram raadplegen gegevens Integrale Zwangerschapskaart

2.3 Use case: Client vraagt via PGO Integrale Zwangerschapskaart op (MedMij Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12)

Deze use case vormt de basis van de MedMij gegevensdienst verzamelen Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12 en vervangt de use case Integrale Zwangerschapskaart MedMij 0.1.

De use case Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12 is onderdeel van de informatiestandaard Geboortezorg 3.2 en richt zich op de informatie-uitwisseling van een XIS naar een PGO. In deze use case zitten meerdere scenario's die toegespitst zijn op verschillende onderdelen van de integrale zwangerschapskaart. Zo wordt in het PGO de integrale zwangerschapskaart zichtbaar.

  • Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12 Kraam
  • Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12 Echo
  • Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12 Verloskunde basis
  • Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12 Verloskunde uitbreiding

Voor meer informatie over deze use case en scenario's verwijzen we graag naar de landingspagina van de Integrale Zwangerschapskaart 2.0.12.

2.4 Use case: Kraamzorg gegevens

2.4.1 Doel en Relevantie

Het scenario 'Kraamzorg gegevens' beschrijft het geheel aan gegevens die de kraamzorg zorgverlener registreert in het kraamzorg informatiesysteem. Dit zijn tevens gegevens die beschikbaar worden gesteld aan andere betrokken (en gemachtigde) zorgverleners, alsook aan de cliënt zelf.

In het geval dat niet alle gegevens in het eigen informatiesysteem worden opgeslagen, maar gegevens worden geraadpleegd in dossiers van andere betrokken zorgverleners, beschrijft het scenario 'Kraamzorg gegevens' welke gegevens de kraamzorg zou willen raadplegen.

Binnen dit scenario zijn sub-usecases denkbaar, zoals een samenvatting van de belangrijkste bevallingsgegevens. Er is voor gekozen om deze sub-usecases hier niet uit te werken. Softwareleveranciers kunnen, indien gewenst door hun gebruikers, zelf invulling geven aan dit soort berichten. De inhoud van dit soort berichtenverkeer zou volledig omvat moeten zijn door het scenario 'Kraamzorg gegevens'.

2.4.2 Proces en Context (pre- en postproces)

2.4.2.1 Preproces

De kraamverzorgende draagt zorg voor moeder en baby tijdens de kraamweek/ het kraambed. De gegevens die bij de intake zijn verkregen geven haar een beeld van de situatie, niet alleen van de moeder en de baby, maar van het hele gezin. Daarnaast heeft zij gegevens ontvangen van de bevalling.

2.4.2.2 Proces

  • De dagelijkse zorg aan moeder en baby betreft de ADL, controles die zij uitvoert bij moeder en baby en specifieke verzorging zoals voor borsten, perineum etc.
  • Gegevens die hierbij ontstaan worden steeds geregistreerd in het XIS en stelt zij beschikbaar voor de verloskundige en/of gynaecoloog.
  • De verloskundige kan de gegevens van de cliënte, vastgelegd door de kraamverzorgende, elk moment inzien zodat zij de situatie op ieder moment kan volgen.
  • Indien wenselijk kan de kraamverzorgende de gegevens in het XIS versturen naar het XIS van de verloskundige en/of gynaecoloog.

2.4.2.3 Postproces

De verloskundige kan de gegevens vastgelegd door de kraamverzorgende inzien of ontvangen. Mede op basis hiervan gaat zij op bezoek bij moeder en baby.

2.4.3 Bedrijfsrollen en UML activity diagram

Deze use case onderscheidt drie bedrijfsrollen, namelijk de Kraamverzorgende, Verloskundige zorgverlener en de Jeugdgezondheidszorg zoals te zien in onderstaande tabel.

Bedrijfsrol Activiteit
Kraamverzorgende Stelt de gegevens van de kraamzorg beschikbaar
Verloskundige zorgverlener Ontvangt de gegevens van de kraamzorg
Jeugdgezondheidszorg Ontvangt de gegevens van de kraamzorg

Tabel: Bedrijfsrollen gegevens geboortezorg kernset

2.4.4 Informatieoverdracht

2.4.4.1 Systemen & Systeemrollen

Zowel de zorgverlener Bron als de zorgzorgverlener Ontvanger maken ieder gebruik van een informatiesysteem:

  • XIS (Zorgverlener Bron)
  • XIS (Zorgverlener Ontvanger)

Systeemrollen kraamzorggegevens

Afbeelding: systeemrollen kraamzorggegevens

2.4.4.2 Transacties & Transactiegroepen

Het uitwisselen van gegevens tussen de verschillende systeemrollen gebeurt op basis van transacties. Een transactiegroep is een verzameling van bij elkaar horende transacties (bijvoorbeeld een vraag- en antwoordbericht). Onderstaande tabel biedt een overzicht voor deze use case.

Use Case(s) (Scenario's) Transactiegroep Transacties Systeemrol(len) Systemen Bedrijfsrollen
Registratie kraamzorggegevens Kraamzorg gegevens Registreren kraamzorggegevens GZP-KGR-FHIR XIS zorgverlener bron Kraamverzorgende
Overdracht kraamzorggegevens Kraamzorggegevens (PUSH) Beschikbaarstellen kraamzorggegevens GZP-KGS-FHIR XIS zorgverlener bron Kraamverzorgende
Raadplegen kraamzorggegevens GZP-KGO-FHIR XIS zorgverlener ontvanger Verloskundige zorgverlener of Jeugdgezondheidszorg

Tabel: Registreren, sturen en ontvangen gegevens kraamzorg

2.4.5 Use case diagram

Onderstaande afbeelding toont bedrijfsrollen, activiteiten, systeemrollen, transacties en transactiegroep in samenhang.

Use case diagram beschikbaarstellen kraamgegevens

Afbeelding: Use case diagram beschikbaar stellen kraamzorggegevens

2.5 Samenhang bedrijfsrollen, activiteiten, transacties, systeemrollen en transactiegroepen

Use Case(s) (Scenario's) Transactiegroep Transacties Systeemrol(len) Systemen Bedrijfsrollen
Client vraagt via PGO gegevens bij zorgverlener op PGO Integrale Zwangerschapskaart (MedMij 0.1) IntegraleZwangerschapsKaartRaadplegend GZ-3.2.0-IZR-FHIR PGO Burger
IntegraleZwangerschapskaartBeschikbaarstellend GZ-3.2.0-IZB-FHIR XIS zorgverlener bron Zorgaanbieder
Client vraagt via PGO gegevens bij zorgverlener op PGO Integrale Zwangerschapskaart Kraam (MedMij 2.0.12) IntegraleZwangerschapsKaartKraamRaadplegend GZ-IZKR-FHIR PGO Burger
IntegraleZwangerschapskaartKraamBeschikbaarstellend GZ-IZKB-FHIR XIS zorgverlener bron Zorgaanbieder
PGO Integrale Zwangerschapskaart Echo (MedMij 2.0.12) IntegraleZwangerschapsKaartEchoRaadplegend GZ-IZER-FHIR PGO Burger
IntegraleZwangerschapskaartEchoBeschikbaarstellend GZ-IZEB-FHIR XIS zorgverlener bron Zorgaanbieder
PGO Integrale Zwangerschapskaart Verloskunde basis (MedMij 2.0.12) IntegraleZwangerschapsKaartVerloskundeBasisRaadplegend GZ-IZVBR-FHIR PGO Burger
IntegraleZwangerschapskaartVerloskundeBasisBeschikbaarstellend GZ-IZVBB-FHIR XIS zorgverlener bron Zorgaanbieder
PGO Integrale Zwangerschapskaart Verloskunde uitbreiding (MedMij 2.0.12) IntegraleZwangerschapsKaartVerloskundeUitbreidingRaadplegend GZ-IZVUR-FHIR PGO Burger
IntegraleZwangerschapskaartVerloskundeUitbreidingBeschikbaarstellend GZ-IZVUB-FHIR XIS zorgverlener bron Zorgaanbieder
Registratie gegevens in het verloskundig dossier Verloskundige dossier Registreren verloskundig dossier GZP-VDR-FHIR XIS zorgverlener bron Verloskundige
Overdracht verloskundig dossier Verloskundig dossier (PUSH) Beschikbaarstellen verloskundig dossier GZP-VDS-FHIR XIS zorgverlener bron Versturende zorgorganisatie
Raadplegen verloskundig dossier GZP-VDO-FHIR XIS zorgverlener ontvanger Ontvangende zorgorganisatie
Registratie kraamzorggegevens Kraamzorg gegevens Registreren kraamzorg gegevens GZP-KGR-FHIR XIS zorgverlener bron Kraamverzorgende
Overdracht kraamzorggegevens Kraamzorggegevens (PUSH) Beschikbaarstellen kraamzorggegevens GZP-KGS-FHIR XIS zorgverlener bron Kraamverzorgende
Raadplegen kraamzorggegevens GZP-KGO-FHIR XIS zorgverlener ontvanger Verloskundige zorgverlener of Jeugdgezondheidszorg
Kernset aanlevering Kernset Geboortezorg → Perined (PUSH) Sturen Kernset Geboortezorg GZP-KAS-FHIR XIS zorgverlener bron Verloskundige zorgverlener
Technische ontvangstbevestiging GZP-KAO-FHIR XIS zorgverlener ontvanger GeboortezorgKernsetOntvangend
Subset Screening → RIVM/Peridos (PUSH) Sturen Subset Screening GZP-SSS-FHIR XIS zorgverlener bron Verloskundige zorgverlener
Technische ontvangstbevestiging GZP-SSO-FHIR XIS zorgverlener ontvanger GeboortezorgKernsetSubsetScreeningOntvangend
Counseling Counseling (PUSH) Sturen counseling GZP-COS-FHIR XIS zorgverlener bron GeboortezorgCounselingSturend
Ontvangen counseling GZP-COO-FHIR XIS zorgverlener ontvanger Peridos
Echoscopie Registratie gegevens SEO Registratie Aanvraag 1e trimester SEO GZP-ES1-FHIR XIS zorgverlener bron Verloskundige of gynaecoloog
Registratie 2e trimester SEO GZP-ES2-FHIR XIS Zorgverlener bron Verloskundige of gynaecoloog
Uitslagen echoscopie in PDF Zwangerschapsecho (PUSH) Sturen echoscopie in PDF GZP-ESS-FHIR XIS zorgverlener bron Echoscopist
Ontvangen echoscopie in PDF GZP-ESO-FHIR XIS zorgverlener ontvanger Verloskundige zorgverlener
Laboratoriumonderzoek CT-aanvraag (PUSH) Sturen CT-Aanvraag GZP-CTS-FHIR XIS zorgverlener bron Verloskundige zorgverlener
Ontvangen CT-aanvraag GZP-CTO-FHIR XIS zorgverlener ontvanger Gynaecoloog
Bloeduitslagen (PULL) Sturen bloeduitslagen GZP-BUS-FHIR XIS zorgverlener bron Labspecialist
Ontvangen bloeduitslagen GZP-BUO-FHIR XIS zorgverlener ontvanger Verloskundige zorgverlener
NIPT gegevens Registratie gegevens NIPT GZP-NIR-FHIR XIS zorgverlener bron Verloskundige of gynaecoloog

Tabel overzicht

3 Aanvullende informatie

In dit deel van het FO wordt een opsomming gegeven van de zorginformatiemodellen, zibs, die in de dataset worden gebruikt. Een belangrijke afspraak is dat zibs uit publicatie 2017 worden gebruikt, omdat bij start van ontwikkeling van de dataset dit de vigerende dataset was en er hiervoor FHIR profielen zijn ontwikkeld. Echter, in publicatie 2020 zijn zibs of waardelijsten beschikbaar die mede gebaseerd zijn op commentaar uit de Expertgroep Eenheid van Taal Geboortezorg. Een aantal van deze zibs worden gebruikt in dataset 3.2. Bij een zib zal een beschrijving worden gegeven hoe de zib moet worden gebruikt in de systemen en uit welke publicatie de zib en/of waardelijsten komen.

In de dataset wordt weergegeven of de zib zoals deze is gedefinieerd wordt gebruikt of dat deze is gespecialiseerd voor de geboortezorg. Bij het onderdeel Relaties wordt dit aangegeven. Equivalent betekent dat de zib is opgenomen zoals is gedefinieerd in de publicatie, Specialisatie betekent dat de zib is aangepast voor het gebruik in de geboortezorg. Dit betreft veelal een specialisatie van de waardelijsten. In onderstaand overzicht wordt aangegeven of de zib is gespecialiseerd.

3.1 Aanwijzingen / eisen voor functionaliteit van systemen per zib

PWD versie 3.2 bestaat uit zorginformatiebouwstenen (zibs) of geboortezorgspecifieke bouwstenen (CIMs). Per zib wordt een beschrijving gegeven hoe deze in de geboortezorg gebruikt wordt en welke functionele eisen aan de systemen worden gesteld. Alle informatie over een zib kan geraadpleegd worden op ART-DECOR waar de zibs publicatie 2017 en zib publicatie 2020 zijn gepubliceerd. Als op ART-DECOR een zib uit de lijst met zibs wordt geselecteerd kan bij de omschrijving alle achtergrondinformatie van de zib geraadpleegd worden. Door de zib te openen (naast Dataset, knop Concepten zib) kunnen de concepten in de zib geraadpleegd worden.

3.1.1 Aanwijzingen / eisen voor functionaliteit, algemeen

Hieronder een aantal algemene eisen voor de systemen in de geboortezorg op basis van ervaringen en vragen van zorgverleners.

  1. Inbouwen zorginformatiebouwstenen, zibs, in systemen omdat alles moet worden ingevuld door de zorgverlener: de zibs kunnen in zijn geheel worden ingebouwd in de systemen. Dit betekent niet dat alles van de zib op het scherm aan de zorgverlener moet worden getoond. Een voordeel is wel dat gegevens uit andere systemen, gebaseerd op de zibs, ontvangen en getoond kunnen worden. Bijvoorbeeld in de kraamzorg zullen kraamverzorgenden niet alle elementen in een zib nodig hebben om hun zorg vast te leggen. Zij moeten echter wel gegevens vanuit de obstetrie of kinderarts kunnen inzien/ ontvangen. Denk aan Problematiek kind.
  2. Lange waardelijsten worden door leveranciers soms gebruikersonvriendelijk ingebouwd en aangeboden aan de zorgverlener. Het systeem moet een lange waardelijst op een gebruikersvriendelijke manier aanbieden aan de zorgverlener.Bijv bij een waardelijst met hiërarchie eerst de hiërarchie tonen, bij aanklikken van een begrip kan deze hiërarchie worden geopend waarna de zorgverlener de juiste waarde kan selecteren. Een ander voorbeeld is het lichamelijk onderzoek van een pasgeborene. De elementen met waardelijsten kunnen op het scherm getoond worden, maar ook een grafische weergave is denkbaar. Als de zorgverlener op het hoofd klikt worden de antwoord mogelijkheden getoond. Weer een ander voorbeeld kan zijn dat bij lange waardelijsten een zoekfunctie wordt ingebouwd waarbij na het invullen van 3 letters suggesties worden getoond, waarna de zorgverlener de juiste waarde kiest. Maw, alles wat de zorgverlener kan helpen om hun verleende zorg juist vast te leggen op een zo gebruikersvriendelijke manier is wenselijk. De leverancier kent waarschijnlijk nog veel meer voorbeelden.
  3. In een waardelijst staat bij sommige waarden een omschrijving die gebruikt moet worden als informatie aan de zorgverlener, zodat voor hen duidelijk is wat met de waarde wordt bedoeld. Bijvoorbeeld, bij de psychosociale anamnese is de zib Probleem opgenomen voor sociale problemen. Een van de problemen is een laag gezinsinkomen. In de omschrijving wordt aangegeven wat er onder een laag gezinsinkomen wordt verstaan: 'Hierbij gaat het om een netto gezinsinkomen lager dan 1000 euro per maand'.
  4. In de dataset is een veld 'Omschrijving' opgenomen. De tekst in dit veld dient als informatie voor de zorgverlener. Systemen moeten deze tekst aanbieden als een informatieveld bij het element (bijvoorbeeld, als je met de cursor over het veld gaat verschijnt een 'i' waarna de zorgverlener de informatie kan lezen.
  5. In de dataset is een veld 'Operationalisatie' opgenomen. Dit veld bevat concrete aanwijzingen voor het element in de dataset. Bijvoorbeeld, bij het element Etniciteit is opgenomen 'Zorgverlener: kies uit de waardelijst de juiste etniciteit van uw patiënt, conform het schema zoals dit door de KNOV is opgesteld (zie Bron)'.
  6. Bij de dataset view is in de waardelijsten van de zibs 2017 veelal de Engelse term uit Snomed CT opgenomen. Echter, voor de zorgverlener moet dit een Nederlandse zorgverlener vriendelijke term zijn. In de waardelijst op Art Decor is deze term beschreven in de kolom 'Omschrijving'. Het gaat dan om een Nederlandse voorkeursterm zoals opgenomen in Snomed CT of een Nederlandse term vastgesteld in de zib.
  7. In de gebruikte waardelijsten worden soms HL7 nullFlavors gebruikt. Hieronder een beschrijving van gebruikte HL7 nullFlavors:
    1. NI = geen informatie: Uit het gebruik van deze nullFlavor mag geen enkele informatie worden afgeleid. Het betekent niet meer dan dat hetbetreffende gegeven ontbreekt, zonder reden daarvoor.
    2. UNK = onbekedn: Er is wel een waarde van toepassing, maar deze is bij de verzender niet bekend (diverse specialisaties zijn mogelijk).
    3. OTH = overig of soms anders: Er is geen bruikbare waarde beschikbaar binnen de waardelijst dat voor het betreffende gegeven van toepassing is (bijvoorbeeld verplicht een vocabulaire domein voor een code).

3.2 Verantwoordelijkheden voor informatie

3.3 Afschermen van gegevens

3.4 Voedingfrequentie

Alle voedingen worden als losse voedingsresources uitgewisseld. Wanneer gewenst, kan middels UI/UX de frequentie van voedingen worden weergegeven door voedingsresources te sommeren, eventueel per type. Bijvoorbeeld voedingsresources betreffende moedermelk die aan de borst wordt gedronken, kunnen worden weergegeven als frequentie aantal. Overige voedingen die via de fles worden gedronken, kunnen per type worden gesommeerd en weergegeven in frequentie en volume per dag.

4 Referenties

Auteur(s) Titel Versie Datum Bron Organisatie
Nictiz Ontwerp PWD 3.2. Informatiestandaard Geboortezorg Nictiz
RIVM Bloedonderzoek zwangeren. Verkregen op 1-4-2021 https://www.pns.nl/bloedonderzoek-zwangeren/professionals RIVM
KNOV Prenatale screening infectieziekten en erytrocytenimmunisatie (RIVM) Verkregen op 1-4-2021 https://www.knov.nl/vakkennis-en-wetenschap/tekstpagina/65-3/prenatale-screening-infectieziekten-en-erytrocytenimmunisatie-rivm/hoofdstuk/522/prenatale-screening-infectieziekten-en-erytrocytenimmunisatie-rivm KNOV
RIVM Draaiboek PSIE Verkregen op 1-4-2021 https://draaiboekpsie.nl/ KNOV

Referenties


5 Release notes

Release BITS issue Omschrijving
3.2 GZ-1994 Er is een verwijzing naar een patient (patient-foetus) opgenomen in scenario echo
GZ-1989 In het functioneel en technisch kwalificatiemateriaal van IZK 2.0 Echo bij dataelement EFWWaarde is de LOINC code 89087-1 vervangen door 11727-5.
GZ-1955 In dataset is de eenheid van TestCode uitslag voor de groep LaboratoriumTest_Hb veranderd naar mmol/L
GZ-1922 KeuzeTest waardelijst aangepast in PWD 3.2
GZ-1914 Verwijderen van de volgende resources:
  • Kraam casus 1:*

Ligging kind, Bloedvaten navelstreng, Probleem maternaal, Verrichting maternaal, Zwangerschapsduur.

  • Kraam casus 2:*

Ligging kind, Bloedvaten navelstreng, Probleem maternaal, Verrichting maternaal, Zwangerschapsduur.

GZ-1913 Data-elementen 3341, 3343 en 3344 zijn toegevoegd aan de transactie Kraam Beschikbaarstellen met kardinaliteit 1..1R. Data-element zwangerschapsduur is toegevoegd met kardinaliteit 0..1R
GZ-1882 Waardelijst aangepast naar:
GZ-1869 OrganisatieType is nu opgenomen als data-element 965 in Echo transactie.
GZ-1805 Wijzigingen in fixtures test- en kwalificatiemateriaal, tijdzone offsets gewijzigd naar GMT+02
GZ-1800 Kardinaliteit is gewijzigd naar 0…1R in MedMij 0.1 integrale zwangerschapskaart.
GZ-1523 Terminologiekoppeling 390281000146101
GZ-1522 In peri-dataelement-10897 terminologie koppeling toegevoegd en bijbehorende waardenlijst keuzetest aangepast.


Terminologie koppeling 1186606009

GZ-1521 Terminologie 55621000146103 voorkeurslocatie voor zorg (waarneembare entiteit) toegevoegd aan peri32-dataelement-2938
GZ-1520 Terminologie koppeling 842009
GZ-1519 Volgende terminologie koppeling toegevoegd aan peri32-dataelement-10675: 249508009 *flatusincontinentie (bevinding)*
GZ-1518 peri32-dataelement-1682 onder behandeling geweest? verwijderd uit de dataset.